Stel: je maakt een geweldige film of video, en daar wil je graag leuke muziek onder. Je vindt dat ene nummer van je favoriete band perfect geschikt voor je film, en dus monteer je dit eronder. Uiteraard wil je je creatie delen met de buitenwereld, en dus zet je je video ook op internet. Je plaatst hem op Facebook, Youtube, en je zet hem ook nog embedded op je eigen website.
Natuurlijk heb je wel eens gehoord dat dit eigenlijk niet zomaar kan, maar ach, iedereen doet het. Kijk maar eens op Youtube wat je daar allemaal tegenkomt.

Maar hoe zit het nu eigenlijk echt? Kun je zomaar muziek gebruiken die door een ander is gemaakt? Welkom in de ondoorzichtige jungle van muziek- en auteursrechten…
Laten we het bovenstaande voorbeeld als uitgangspunt nemen.

Je mag geen muziek van anderen gebruiken onder je zelf gemaakte video’s, behalve als je hiervoor toestemming hebt van de rechthebbende artiest en/of platenmaatschappij.
Wanneer je dus een video op Youtube zet, met bestaande muziek eronder waarvoor je geen toestemming hebt, kan Youtube je video verwijderen.
Het werkt zo: rechthebbenden kunnen een copyrightclaim indienen bij Youtube als zij video’s tegenkomen waarin hun werk (waar auteursrecht op rust) zonder toestemming gebruikt wordt. Youtube verwijdert vervolgens na zo’n verzoek de betreffende video. Copyrightclaims kunnen leiden tot forse boetes en rechtszaken, en na herhaalde gegronde claims verwijdert Youtube je account permanent. Allemaal zaken die je liever niet wilt hebben. Overigens geeft Youtube zelf heel duidelijk aan hoe zij met deze materie omgaan.

Audioswap
Gelukkig zijn er ook alternatieven: Youtube biedt zelf een eigen muziekbibliotheek aan: AudioSwap. Muziek uit deze bibliotheek kan wel vrij worden gebruikt, omdat Youtube met de rechthebbende platenmaatschappijen en auteursrechtenorganisaties een overeenkomst heeft gesloten over het rechtenvrije of toegestane gebruik van deze muziek. Een nadeel is dan wel dat er een button bij je video geplaatst wordt waarmee je het nummer direct via iTunes kunt bestellen. In Nederland heeft auteursrechtenorganisatie Buma/Stemra met Youtube een overeenkomst gesloten voor het gebruik van muziek op het videoplatform.

Productiemuziek
Een ander veelgebruikt alternatief is “royalty free music”, of ook wel productiemuziek of “library music”. Dit is muziek die geproduceerd is voor en uitgegeven wordt door diverse websites / online muziekbibliotheken. Gebruikers kunnen daar lid van worden en per nummer dat ze willen gebruiken een gebruikslicentie kopen. De online muziekbibliotheek geeft jou als gebruiker dan een licentie om het nummer onder voorwaarden te gebruiken, bijvoorbeeld als achtergrondmuziek bij een film- of videoproductie. Voor videoproducenten is dit een geweldige uitkomst, omdat zij op die manier snelle toegang hebben tot een grote collectie muziek, tegen zeer betaalbare licentieprijzen. Een nadeel van online muziekbibliotheken is dat het vaak lastig zoeken is in enorme collecties (dat kost tijd en dus geld), en bovendien is de kwaliteit van het aanbod lang niet altijd even goed. Enkele tips: Tribe of Noise, Audiojungle en Jamendo.

Creative Commons
Daarnaast zijn er ook Creative Commons licenties. Bij een Creative Commons licentie behoudt de maker van, bijvoorbeeld een stukje muziek, alle rechten maar geeft hij gebruikers toestemming om zijn werk vrij te verspreiden, te delen of zelfs aan te passen of bewerken; zolang de originele bron maar genoemd wordt. Kijk op Creative Commons of Youtube voor meer informatie

Wat muziekgebruik bij film/video op internet betreft geldt dat je echt even de tijd moet nemen om je erin te verdiepen, en niet zomaar lukraak iets op internet zetten.
Zijn al deze opties niet naar tevredenheid, dan kun je natuurlijk ook altijd nog zelf een leuke track in elkaar draaien en die onder je video zetten. Daarvoor heb je immers geen toestemming of betaalde licentie nodig.